Forsíða

Á döfinni



Vestfirsk leiklist – sýning um leikstarf á Ísafirði og Vestfjörðum

Þann 2. febrúar kl. 14, var opnuð í Gamla sjúkrahúsinu – Safnahúsi Ísafjarðar sýning um vestfirska leiklist. Á sýningunni er farið yfir sögu leikstarfs á Ísafirði og öðrum helstu byggðarlögum Vestfjarða í máli og myndum. Að sýningunni stendur Leikminjasafn Íslands í samvinnu við Kómedíuleikhúsið, Gamla sjúkrahúsið – Safnahúsið Ísafirði og Listasafn Ísafjarðar. Sýningin nýtur framlags frá Safnasjóði.

Leiklistin hefur frá upphafi þéttbýlis á Vestfjörðum verið merkur þáttur í menningar- og skemmtanalífi íbúanna. Á Ísafirði hefur verið sterk leikhefð um langan aldur og má rekja hana allt aftur til miðrar nítjándu aldar þegar fyrst er leikið á Eyri við Skutulsfjörð. Ísfirðingar áttu hátt í þrjá áratugi eitt besta leikhús landsins, Góðtemplarahúsið, sem þeir misstu í bruna árið 1930. Leikfélag Ísafjarðar hélt í fjörutíu ár uppi merki leiklistar í bænum og eftir að það lagðist niður skömmu eftir 1960 tók Litli leikklúbburinn við. Hann hefur alla tíð verið eitt af öflugustu leikfélögum landsins og á brátt hálfrar aldar afmæli. Á Ísafirði er rekið eina atvinnuleikhús Vestfjarða, Kómedíuleikhúsið, sem Elfar Logi Hannesson starfrækir.

En það eru ekki Ísfirðingar einir sem hafa lagt rækt við listir leiksviðsins. Fyrir aldamótin 1900 hefjast leiksýningar bæði á Flateyri og Bíldudal sem þá voru meðal helstu uppgangsplássa landsins. Aðeins litlu síðar er vitað um leiksýningar á Patreksfirði, Þingeyri, Flateyri, Suðureyri og Bolungarvík. Lengi voru það félög á borð við stúkur, kvenfélög, ungmenna- og íþróttafélög, sem héldu uppi sjónleikum, en síðar tóku víðast við sjálfstæð leikfélög sem höfðu eflingu leiklistarinnar að aðalmarkmiði. Sum þeirra, svo sem leikfélagið Baldur á Bíldudal og Leikfélag Flateyrar, voru á blómaskeiði sínu meðal metnaðarfyllstu leikfélaga landsins. Er áberandi, þegar leikritaval Vestfirðinga er skoðað, hversu mikla rækt þeir hafa lagt við innlenda leikritun og gjarnan frumflutt verk, mörg heimasmíðuð.

Á síðari árum hefur þetta starf átt örðugra uppdráttar utan Ísafjarðar og leikfélög víða lagst niður illu heilli. Ýmis teikn eru þó á lofti um að þetta sé að breytast og ný vakning að hefjast fyrir tilstuðlan yngri kynslóðar.

Sýningin í Safnahúsinu verður opin fram að páskum.

Meira




Leikminjasafnið 10 ára

Leikminjasafn Íslands er orðið 10 ára en það var stofnað 9. mars á 170. ára afmæli Sigurðar Guðmundssonar málara og brautryðjanda í íslensku leikhúsi. af því tilefni hittust nokkrir frumherjar á Kaffivagninum og drukku afmæliskaffi. Frá vinstri: Sveinn Einarsson, Jón Þórisson, Ólafur J. Engilbertsson og Björn G. Björnsson



Þann 9, mars var einnig 180. ártíð Sigurðar málara en fyrsta sýning safnsins, Frumherji og fjöllistamaður, var um Sigurð og var hún sett upp á Sauðárkróki.

Frumherji og fjöllistamaður

Sviðsmyndir og sjónhverfingar – Leikmyndir Steinþórs Sigurðssonar í Iðnó

Steinþór Sigurðsson er einn af merkustu leikmyndateiknurum þjóðarinnar. Hann starfaði hjá Leikfélagi Reykjavíkur í fjörutíu ár og vöktu leikmyndir hans snemma athygli fyrir fjölbreytni í stíl og einstakt lag hans á því að sigrast á annmörkum sviðsins í Iðnó. Árið 1972 hlaut Steinþór Silfurlampa Félags íslenskra leikdómara fyrir verk sín og var það í fyrsta skipti sem leikmyndateiknari fékk þá viðurkenningu sem annars féll alltaf leikurum í skaut. Leikminjasafnið stóð fyrir sýningu um feril Steinþórs sem var opnuð í Iðnó þann 6. nóvember 2011.

Meira



Málþing um íslenska leikmyndagerð og framlag Steinþórs Sigurðsonar til hennar

Laugardaginn 10. mars 2011 var haldið í Iðnó málþing um stöðu íslenskrar leikmyndagerðar í samtímanum og framlag Steinþórs Sigurðssonar til hennar. Steinþór er einn af okkar merkustu leikmynda- og búningahöfundum og braut á sínum tíma blað í sögu leikmyndagerðar með verkum sínum í Iðnó.

Meira

 

Settur hefur verið upp á vegum Leikminjasafns Íslands Gagnabanki íslenskra leikhúsa og leikhúslistamanna þar sem hægt verður að fá upplýsingar um verkefni í öllum íslenskum leikhúsum frá stofnun Leikfélags Reykjavíkur til okkar daga.

Leikminjasafn Íslands hefur haft þann hátt á að minnast aldarafmæla merkra íslenskra leikhúsmanna undir heitinu Merkisdagar íslenskrar leiklistarsögu.

Um vefinn

Á þessum vef eru allar helstu upplýsingar um starf og sögu Leikminjasafns Íslands. Þar er einnig að finna margvíslegan fróðleik um íslenska leiklist og sögu hennar, bæði í máli og myndum. Undir liðnum Sagan er t.d. yfirlit yfir íslenska leiklistarsögu frá lokum átjándu aldar til dagsins í dag, auk kafla um helstu leikhúsbyggingar þjóðarinnar og leikhúsmenn. Undir liðnum Sýningar eru texta- og myndaspjöld frá öllum sýningum sem safnið hefur staðið fyrir.

Sérstök athygli skal vakin á Gagnabanka íslenskra leikhúsa og leikhúslistamanna sem smellt er á hér til hliðar. Í þessum gagnabanka eru ítarlegar upplýsingar um verkefnaskrár helstu leikhúsa, leikfélaga og leikhópa þjóðarinnar í meira en öld. Þá er hægt að fletta upp verkefnaskrám einstakra listamanna og einstökum verkum og hlutverkum. Tekið skal fram að skráin er í vinnslu og enn vantar mikið efni í hana, enda stefnt að því að hún verði í fyllingu tímans eins tæmandi og unnt er. Verkefnaskrár áhugaleikhúsa, ef undan eru skilin revíur Reykjavíkurannáls og Fjalakattarins, og skrár L.R. og L.A. áður en þau urðu atvinnuleikhús, eru ekki enn komnar þarna inn. Eru allar ábendingar frá notendum vel þegnar, einnig um villur sem þar kunna að hafa slæðst inn.

Leikminjasafn Íslands er rekið fyrir styrki frá ríkisstjórn Íslands, Alþingi og menntamálaráðuneyti, auk þess sem fjölmargir einkaaðilar hafa stutt rekstur þess jafnt sem einstök verkefni.


Póstur: Box 249, 172 Seltjarnarnes  |  Símar: 862 4808 og 863-6437  |   leikminjar@akademia.is